3 Ağustos 2022
Tüketici Hukuku Haksız Şart
Tüketici sözleşmeleri bakımından, genel işlem koşullarının denetimi 4822 Sayılı Kanun ile değişik 4077 Sayılı TKHK’da düzenlenmiştir. Dolayısıyla TBK’nın yürürlüğü öncesinde de, haksız şart denetimi kapsamında, genel işlem koşullarının denetimi mümkündü. Yargıtay, kendisine intikal eden ihtilaflara ilişkin birçok kararında sözleşmenin taraflarının eşit statüde olmadığından hareketle, sözleşmeye tek taraflı tasarruf sonucu konulan adil olmayan düzenlemeleri haksız şart olarak değerlendirmiştir. Ek olarak bunları geçersiz kabul etmiştir. Diğer bir taraftan tüketici sözleşmeleri bakımından özel kanun olarak 4077 Sayılı TKHK’nın haksız şartları düzenleyen hükmü (m. 6), kısa bir süre önce yürürlüğe giren 6502 Sayılı TKHK’da (m. 5) daha kapsamlı bir şekilde düzenlenmiştir.
4822 Sayılı Kanun ile değişik 4077 Sayılı Kanun m. 6 ile hukukumuza giren haksız şart düzenlemesi, Yönerge’nin iç hukukumuza uyarlanmasına ilişkin çalışmanın ürünüdür. 4077 Sayılı Kanun’un yeniden yapılması nedeniyle yürürlüğe giren 6502 Sayılı Kanun’da haksız şartlara ilişkin düzenlemeler de yapılmıştır. Aslında haksız şartlara ilişkin 6502 Sayılı Kanun’daki değişiklik Yönerge’nin iç hukuka aktarılmasıdır.
6502 Sayılı Kanun m. 5’de “tüketici sözleşmelerindeki haksız şartlar” başlığı altında haksız şartlar düzenlenmektedir. Bu maddede tüketici sözleşmelerindeki genel işlem koşullarının denetimi düzenlenmiştir. Buna ek olarak tüketici sözleşmeleri bakımından, genel işlem koşulu niteliğini taşımayan tüm haksız sözleşme şartları bu hüküm ile denetim altına alınmıştır.
